شناسایی مخاطرات به روش FMEA

تجزيه و تحليل عوامل شکست و آثار آن (FMEA)


کلیات :


روش تجزيه و تحليل عوامل شکست و آثار آن (Failure Mode and Effect and Critically analysis) يکی از روش های تجربه شده، بسيار مفيد و پرکاربرد برای شناسايی، طبقه بندی و تجزيه و تحليل خطاها و ارزيابی مخاطرات و ريسک های ناشی از آن هاست. به کمک اين روش می توان خطاها را ريشه يابی و از بروز آن ها جلوگيری نمود.
روش تجزيه و تحليل عوامل شكست و آثار آن سابقه 40 ساله دارد. استفاده از FMEA برای اولین بار در دهه 1960 در صنایع هوا و فضای آمریکا جهت ساخت سفینه آپولوی 11 در ناسای آمریکا مشاهده شده است و پس از آن در دهه 1970 و 1980 برای موسسات اتمی بکار رفت . ضمن اینکه از سال 1977 به بعد برای صنایع خودروسازی نیز بکار گرفته شد. از سال 2000 تا کنون این روش یکی از پرکاربردترین روش های ارزیابی ریسک در تمامی صنایع می باشد.

 

روش FMEA :


اين روش با شيوه های مهندسی ، خطاها ، مشکلات و اشتباه های بالقوه موجود را مشخص و حذف می کند و نتايج را به صورت نيمه کمّی تحليل کرده تا خطرات بالقوه، علل و اثرات مرتبط با آن را شناسايی و رتبه بندی نمايد .


اين روش در حقيقت پاسخی به پرسش های زير است:


- شکست در چه تجهيزاتی می تواند رخ دهد ؟
- چگونه شکست اتفاق می افتد ؟
- دفعات تکرار آن چقدر خواهد بود ؟
- اثرات اين شکست چه خواهد بود؟
- پيامد ايمنی، بهداشتی و محيط زيستی آن چه خواهد بود ؟


همانطور که در شکل 1 ديده می شود انجام اين روش نياز به گذر از مراحل متعددی دارد.
نخست بايد اطلاعات دقيقی در مورد فرآيند بدست آورد و سپس تمامی خطرات محيطی، تجهيزاتی، مواد، انسانی و اثر آن را بر انسان، تجهيزات و محيط زيست و ... در کاربرگ FMEA آورده شود، در ارزيابی ريسک با روش FMEA علاوه بر ذکر اين موارد می بايست علل وقوع هر خطر را نيز ثبت کرد و همچنین به منظور ارزيابی بهتر، ستونی برای تشريح خطرات ناشی از انجام اقدامات کنترلی را در کاربرگ جای داد. سپس از طريق جدول های اين روش و همين طور فرمول محاسبه RPN می توان علاوه بر شناسايی خطرات به تعيين سطح ريسک پرداخت.

 FMEA 2

 

شکل 1: شيوه بررسی شکست ها در FMEA


 

FMEA 1

شکل 2: مراحل انجام روش FMEA

 


بررسی نتايج خطرات شناسايی شده از طريق محاسبه عدد RPN به دست مي آيد.

RPN= SEVERITY × OCCURRENCE ×DETECTION


- تعيين وخامت خطر (Severity) : وخامت خطر در واقع به همان اثری اطلاق می شود که در نتيجه وقوع خطر بروز می کند. (تعيين مقياس برای شاخص های وخامت خطر غالبا در محدوده 1 تا 10 دسته بندی مي شود).
- نرخ احتمال کشف خطر (Detection) : نوعی ارزيابی از ميزان توانايی است که به منظور شناسايی يک علت يا مکانيزم وقوع خطر پيش از رخ دادن آن است. (تعيين مقياس برای شاخص های احتمال کشف خطر غالبا در محدوده 1 تا 10 دسته بندی مي شود).
- نرخ احتمال وقوع خطر (Occurrence) : اين شاخص نشان دهنده تواتر و تکرار احتمالی وقوع يک خطر است. (تعيين مقياس برای شاخص های احتمال کشف خطر غالبا در محدوده 1 تا 10 دسته بندی خواهد شد).

پس از بدست آوردن اولويت ها (RPN ها) می بايست برای ريسک های با امتياز بالا اقدامات اصلاحی در نظر گرفت و همچنین بایستی در ستون آخر کاربرگ اين روش می بايست براي خطراتی که ريسک غيرقابل تحمل دارند اقدامات پيشنهادی در نظر گرفت.
با اين روش می توان تمامی ریسک ها و خطرات واحدهای سازمان را بررسی و ارزيابی نمود.

 

مزایا :


- یک روش سخت افزاری جامع و فراگیر می ‏باشد.
- برای سیستم ‏های پیچیده خوب جواب می ‏دهد.
- روش مناسب کمی برای ارزیابی ریسک است.
- روشی مطمئن برای پیش بینی مشکلات، تشخیص بهترین و موثرترین اقدامات کنترلی ست.

 

معایب :


- روشی وقت گیر و زمان‏ بر می‏ باشد.
- هزینه اجرای آن زیاد است.
- روشی خسته کننده و یکنواخت می ‏باشد.
- در این روش عیب ‏های چندگانه و چند مرحل ه‏ای مورد بررسی قرار نمی‏ گیرد.

 

 

ارتباط با ما

دفتر مرکزی:

تهران، خیابان دستگردی (ظفر)، بین مدرس و آفریقا، پلاک 290، واحد 3

پست الکترونیک:

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

تلفکس:

88871504 - 88871527

88871531 - 88871547

پروفایل شرکت

رزومه کاری شرکت آفتاب ایمن پرتو

زمینه های فعالیت شرکت

انجام مطالعات HAZOP, HAZID, FMEA, JSA
پیاده ‏سازی SIL Assessment, SIL Verification, RAM, LOPA, FTA
استقرار سیستم مدیریت بهداشت، ایمنی و محیط زیست (HSE)
تحلیل شکاف سیستم مدیریت ایمنی فرآیند (PSM Gap Analysis)
بازنگری ایمنی پیش‏ راه‏ اندازی (PSSR)
کاستي‏ سنجي سيستم مديريت HSE
انجام مطالعات مهندسی پوشش ضد حریق (Fireproofing)
طراحی سیستم ‏های اعلان حریق، اطفاء حریق و کولینگ
تدوین کلیه مدارک مهندسی در حوزه ایمنی و آتش‏نشانی
ارزیابی کمی و کیفی ریسک حریق در ساختمان‌ها، انبارها و واحدهای فرآیندی
مدلسازی پیامد حوادث فرآیندی با استفاده از نرم ‏افزار PHAST
مدلسازی پیامد حوادث فرآیندی با استفاده از متدهاي CFD
ارزیابی کمی ریسک (QRA)
استاندارد نمودن Dike Walls
تدوین طرح واکنش در شرایط اضطراری (ERP)
ارزیابی ساختمان‏‏ها در برابر انفجار (Blast Study)
برگزاری دوره‏ های آموزشی تخصصی حوزه مهندسی ایمنی

عضویت در خبرنامه

JoomShaper